Enghraifft – Cymdeithas Ddi-elw Ddirymedig wedi'i lleoli yn y DU

Cyfansoddiad
o
EcoBerko
Cymdeithas Ddi-elw Ddihysbys
MYNEGWYD YN Y CYFARFOD CYFFREDIN BLAENLLWYNOL
18 Mai 2011 ac wedi'i ddiwygio mewn Cyfarfodydd Cyffredinol ar 21 Mai 2015 a 17 Medi 2024
1. ENW
Enw'r Gymdeithas fydd "EcoBerko” (a elwir ymlaen yma yn “EB”).
2. ARDAL
Y maes cychwynnol a gwmpesir gan EB fydd Berkhamsted, Swydd Hertford a'r
parciau cyfagos.
3. AMCANION
Amcanion EB fydd:
(a) I godi ymwybyddiaeth o'r materion sy'n gysylltiedig â heriau cyfunol Brig Olew a
Newid Hinsawdd a'r angen dilynol i ddatblygu dyfodol cynaliadwy, carbon isel
trwy weithredu moesegol, cymdeithasol, diwylliannol, economaidd, amgylcheddol a chymunedol.
(b) Hyrwyddo, annog a chefnogi datblygiad addysg ac ymchwil
ynghylch ardaloedd yr effeithir arnynt gan ddisbyddiad adnoddau.
(c) I ddarparu i'r aelodaeth, grwpiau eraill, ac unigolion yr anogaeth a
cefnogaeth angenrheidiol i wneud y newid i ddyfodol carbon isel, cynaliadwy, moesegol.
4. Yr amcanion y sefydlwyd EB ar eu cyfer yw:
(a) I greu a helpu i weithredu Cynllun Gweithredu Disgyn Ynni (EDAP) ar gyfer Berkhamsted
a'r ardal gyfagos.
(b) Cefnogi ac annog gweithredu lleol ar Brysgl Nwy a Newid Hinsawdd
(c) I gefnogi a gweithio gyda Threfi Trawsnewid a mentrau tebyg dan arweiniad y gymuned
(d) Ymgysylltu â sefydliadau eraill, gan gynnwys rhai statudol, gwirfoddol a busnes, lle
priodol wrth geisio cyrraedd ei nodau a'i amcanion.
5. PŴERau
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi24 Terfynol 1/7
Er mwyn hyrwyddo'r nodau a'r amcanion hyn, caiff EB:
(a) Cyhoeddi a dosbarthu gwybodaeth
(b) Ymgymryd â, cefnogi a hyrwyddo addysg ac ymchwil
(c) Codi arian
(d) Trefnu digwyddiadau
(e) Recriwtio gwirfoddolwyr
(f) Cyflogi staff
(g) Prynu neu brydlesu safle ac offer
(h) Gweithredu contractau
(i) Ymgymryd ag unrhyw fasnach, busnes, menter, prosiect neu fenter a allai
cyfrannu at gyflawni'r nodau a'r amcanion.
(j) Cymryd rhan mewn unrhyw weithgaredd arall a allai helpu i gyflawni'r amcanion a nodir a
amcanion.
6. AELODIAETH
(a) Bydd aelodau'n danysgrifwyr i'r cyfansoddiad hwn ac yn unigolion a
sefydliadau a dderbyniwyd heb gyfeirio at gyfoeth, gwleidyddiaeth, crefydd, rhyw,
anabledd, oedran neu ddewis rhywiol, sy'n byw, yn gweithio neu'n gweithredu yn yr ardal
a ddisgrifir ym Rheol 2 ac sy'n cytuno â'r nodau a'r amcanion a nodir
ac a fydd yn cefnogi gweithgareddau EB.
(b) Unrhyw berson, ar gwblhau Ffurflen Aelodaeth, boed ar bapur neu'n electronig
bydd yn aelod o ganlyniad.
(c) Bydd Aelod yn peidio â bod yn aelod os bydd hi/fe:
(i) yn ymddiswyddo; neu
(ii) neu
(iii) marw.
y gofynnir iddo ymddiswyddo gan dri chwarter yr Aelodau sy'n pleidleisio o blaid hynny;
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi24 Terfynol 2/7
(d) Bydd unrhyw Aelod a gaiff ei ddiarddel yn cael y cyfle i amddiffyn ei hun yn
Cyfarfod Cyffredinol Anghyffredin lle bydd ganddynt y cyfle llawn i
ateb unrhyw honiadau a wneir yn eu herbyn.
(e) Rhaid i Ffrind i EB ymrwymo i ddygiadau cyffredinol y cyfansoddiad hwn.
NID ER ELW
7. Ni fydd EB yn masnachu er elw. Bydd unrhyw warged yn cael ei gymhwyso fel a ganlyn yn ôl y gymhareb honno ac
yn y modd a benderfynir gan y Cyfarfod Cyffredinol o bryd i'w gilydd
(a) i gronfa gyffredinol ar gyfer parhad a datblygiad EB
(b) i daliad mewn itiem i unrhyw Aelod yn gyfnewid am wasanaethau a ddarparwyd, o
cyflogau rhesymol, bonysau ac ad-daliadau ar gyfer treuliau, llog ar arian
benthyciwyd, neu rent rhesymol ar safle a ddemisiodd neu a rentwyd i EB.
CYFARFODAU CYFFREDINOL
8. Mae rhedeg EB yn destun adolygiad rheolaidd ac anogir yr holl Aelodau i
cymeryd rhan.
9. Bydd EB yn cynnal Cyfarfod Cyffredinol fel ei Gyfarfod Cyffredinol Blynyddol ym mhob blwyddyn galendr a
bydd yn nodi'r cyfarfod fel y cyfryw yn yr hysbysiadau sy'n ei alw, ar yr amod bod pob Blynyddol
Cynhelir Cyfarfod Cyffredinol ddim mwy na phymtheg mis ar ôl cynnal y diwethaf.
Cyn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol. Cynhelir y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol cyntaf o fewn
wyth mis ar ddeg o ffurfio.
Rhaid galw'r Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol drwy roi hysbysiad o ddim llai na un ar hugain diwrnod calendr.
rybudd o ddyddiau, oni bai bod tri chwarter yr holl Aelodau mewn Cyfarfod Cyffredinol a gynhelir yn unol â'r rheolau
penderfynu ar gyfnod hysbysu byrrach a fydd yn berthnasol o hynny ymlaen.
10. Cyfarfodydd Cyffredinol i gynnal materion EB i'w cynnal mor aml â hynny
a bennir gan y Grŵp Arweinyddiaeth ond ym mhob achos o leiaf ddwywaith y flwyddyn.
11. Gall unrhyw dri Aelod neu ddeg y cant o'r Aelodau (pa bynnag yw'r mwyaf) alw Cyffredinol
Cyfarfod.
12. Rhaid rhoi hysbysiad o Gyfarfodydd Cyffredinol o leiaf pedwar ar ddeg diwrnod calendr. Hwn
Anfonir hysbysiad naill ai (drwy'r post neu'n electronig) at yr holl Aelodau, neu caiff ei arddangos mewn
lleoliad (go iawn neu rithwir) y cytunwyd arno ymlaen llaw mewn Cyfarfod Cyffredinol.
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi 24 Terfynol 3/7
13. Ym Mhennynt Cyffredinol Blynyddol, bydd y Swyddogion yn cyflwyno'r Adroddiad i'w fabwysiadu gan yr Aelodau.
o Archwilydd Annibynnol Cyfrifon EB ar gyfer y cyfnod ariannol a gwblhawyd yn ddiweddar
Blwyddyn
TRAETHIADAU MEWN CYFARFOD CYFFREDINOL
14. Bydd gan bob Aelod, boed yn unigolyn neu'n sefydliad, un bleidlais. An-aelodau
Mae croeso i Gyfeillion fod yn bresennol, ond ni allant bleidleisio.
15. Ni chaiff unrhyw fusnes ei drafod mewn Cyfarfod Cyffredinol oni bai bod cworwm o Aelodau yn
presennol. Oni bai a hyd nes y penderfynir yn wahanol gan Gyffredinol-gyfarfod, saith aelod fydd yn
quorum.
16. Os na fydd cworwm o'r fath yn bresennol o fewn hanner awr i'r amser a benodwyd ar gyfer y cyfarfod, y
bydd y cyfarfod yn cael ei ohirio i'r un diwrnod yn yr wythnos nesaf am yr un amser a'r un lle, neu
amser a lle y cytuna'r holl aelodau presennol, a rhoddir i'r holl Aelodau amser a lle o'r fath
hysbysiad, mor gynnar ag sy'n ymarferol, o amser, dyddiad a lleoliad cyfarfod a ohiriwyd o'r fath.
17. Bydd yr Arweinydd yn cadeirio Cyfarfod Cyffredinol neu'r Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol, ac os nad yw'r Arweinydd
Wrth bresennol, bydd y rhai sy'n bresennol yn dewis Aelod o'u plith i gadeirio'r cyfarfod.
18. Caiff yr Arweinydd, gyda chydsyniad unrhyw gyfarfod lle mae cworwm yn bresennol, a rhaid iddo os
yn unol â chyfarwyddiad y cyfarfod, gohirio'r cyfarfod o dro i dro ac o le i le,
ond ni chaiff unrhyw fusnes pellach ei drafod mewn cyfarfod a ohiriodd. Os bernir yn angenrheidiol gan
I'r aelodau hynny a oedd yn bresennol adeg gohirio'r cyfarfod, trefnir cyfarfod dilynol.
o fewn 1 mis, i gwblhau'r busnes a adawyd heb ei orffen yn y cyfarfod o ba un
Cynhaliwyd yr adfeddiad.
19. Pan ohiriir cyfarfod am bedwar ar ddeg diwrnod neu fwy, o leiaf saith diwrnod calendr clir.’
rhoddir hysbysiad yn pennu amser a lleoliad y cyfarfod a ohiriwyd a'r cyffredinol
natura'r busnes i'w gynnal. Fel arall, ni fydd yn angenrheidiol i roi'r fath
hysbysiad.
20. Gwneir pob penderfyniad mewn Cyfarfod Cyffredinol drwy gonsensws yn dilyn y mwyaf
trafodaeth lle mae gan bob aelod hawl i siarad yn rhydd. Wrth gonsensws, y mae'n golygu a
sefyllfa lle mae'r rhai nad ydynt yn cytuno yn cytuno i beidio â chynnal gwrthwynebiad. Yn achos
Gan na chyrhaeddir consensws, gohirir y mater i'r cyfarfod nesaf pan fydd un arall
Ceisir cyrraedd consensws. Os na chyrhaeddir consensws o hyd, penderfynir ar y mater.
gan fwyafrif syml o'r rhai sy'n bresennol ac â hawl i bleidleisio.
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi24 Terfynol 4/7
Swyddogion Etholedig a Phwyllgorau
21. Bydd yr aelodau sy'n bresennol yn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol yn penodi o leiaf bum swyddog, gan gynnwys
Trysorydd ac Ysgrifennydd a fydd yn Swyddogion EB hyd at y Blynyddol nesaf
Cyfarfod Cyffredinol.
22. Gall y Cyfarfod Cyffredinol benodi rolau i Aelodau i gyflawni dyletswyddau a gall ddirprwyo
pwerau fel bo'r angen.
23. Yn ôl ei ddisgresiwn, caiff Cyfarfod Cyffredinol benodi pwyllgor (neu bwyllgorau, is
pwyllgorau, is-grwpiau, gweithgorau a grwpiau ymchwil) i weithredu o fewn paramedrau
gosod mewn Cyfarfod Cyffredinol a gyda phwerau dirprwyol.
24. Gall pwyllgorau neilltuo rolau i Aelodau a/neu ffurfio is-bwyllgorau, is-grwpiau, gweithio
grwpiau a grwpiau ymchwil i gyflawni dyletswyddau ac i ddirprwyo pwerau yn ôl yr angen.
25. Bydd pob pwyllgor, is-bwyllgor, is-grŵp a grŵp ymchwil yn cadw cofnodion priodol o
unrhyw gyfarfodydd a bydd yn atebol i EB drwy ei Gyfarfodydd Cyffredinol.
26. Mae rheolaeth o ddydd i ddydd EB wedi'i dirprwyo i'r Grŵp Arweinyddiaeth a fydd
yn cynnwys y Swyddogion, arweinwyr y Grwpiau Gweithredu, y cydlynwyr ac unrhyw gyd-
aelodau a ddewiswyd.
27. Bydd y Grŵp Arweinyddiaeth yn adrodd am ei weithgareddau blaenorol i'r Cyfarfod Cyffredinol yn flynyddol. Bydd yn
paratoi cynlluniau hefyd ar gyfer y flwyddyn i ddod i'w cymeradwyo yn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol.
28. Bydd y Trysorydd yn gyfrifol am gadw cofnod cywir o'r cyfrifon fel y nodir yn Rheol 34.
29. Bydd y Ysgrifennydd yn gyfrifol am:
(a) rhoi hysbysiad priodol o'r holl Gyfarfodydd Cyffredinol.
(b) derbyn eitemau i'w cynnwys ar agenda Cyfarfodydd Cyffredinol hyd at 30 diwrnod
cyn y cyfarfod uchod.
(c) cadw cofnodion priodol fel y nodir yn Rheolau 30, 31 a 33.
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi24 Terfynol 5/7
Cofnodion
30. Bydd EB yn cadw cofrestr o aelodau sy'n nodi pryd y derbyniwyd aelodau a phryd y
ailddeiliadaeth aelodaeth ac unrhyw aelodau a benodir i rolau neu aelodaeth o bwyllgorau
a gynhaliwyd.
Bydd EB yn cadw llyfrau cofnodion lle caiff dyddiadau, amseroedd a lleoliadau Cyfarfodydd Cyffredinol eu cofnodi, ynghyd
gyda phenderfyniadau wedi'u gwneud. Bydd yr holl Gofnodion yn cael eu rhoi ar gael i Aelodau a Ffrindiau a
caiff ei gyhoeddi'n electronig.
Cyfrifon
31. Bydd EB yn cadw cofnod o swm a natur y gwariant a'r derbyniadau o arian, a'r holl werthiannau.
a phryniannau nwyddau a'i holl asedau a'i rwymedigaethau.
32. Gall EB fenthyca ond ni all benthycwyr gael rheolaeth na phleidleisiau mewn unrhyw ffordd. Dylai unrhyw fenthyca
na fydd yn fwy na dwy y cant yn uwch na'r gyfradd fenthyca sylfaenol ac na fydd yn fwy na £2000.
33. Rhaid cadw'r cofnodion, gan gynnwys cyfrifon, mewn lle a benderfynir gan y Cyfarfod Cyffredinol, a
bydd ar agor i aelodau i gyd ei archwilio ar oriau rhesymol, a chan bersonau eraill
awdurdodedig gan EB mewn cyfarfod cyffredinol.
Iawndal
34. Rhaid i bob Aelod, archwilydd neu swyddog o EB gael ei iawndalu allan o asedau EB.
yn erbyn pob colled neu atebolrwydd a ddygir ganddo/gandi mewn cysylltiad â gweithredu a chyflwyno
dyletswyddau ei swyddfa, ac eithrio i'r graddau y bydd colledion neu atebolrwydd o'r fath yn
Priodolir i naill ai:
(a) twyll neu faterion eraill y bydd y sawl unigolyn dan sylw yn
dioddefed o drosedd; neu
(b) esgeulustod; neu
(c) gweithredoedd yn ymwybodol y tu hwnt i gwmpas awdurdod penodol neu derfyn arno ar
rhan unigolyn o'r fath.
Rheolau Eilaidd, Is-ddeddfau a Threfn DŴR
35. Gellir gwneud rheolau, is-ddeddfau a rheolau sefydlog gan EB mewn Cyfarfod Cyffredinol a/neu gan y rheiny
swyddogion neu bwyllgorau y mae awdurdod wedi'i ddirprwyo iddynt gan Gyffredinol Ddod, cyn belled â
nad yw unrhyw reolau, is-ddeddfau ac archddyfarniadau yn gwrthdaro â'r cyfansoddiad hwn neu ewyllys y
Cyfarfod Cyffredinol.
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi 24 Terfynol 6/7
Rheolau'n newid
36. Gellir canslo neu newid unrhyw gymal neu Reol yn y cyfansoddiad hwn, neu greu Rheol newydd mewn
Cyfarfod Cyffredinol lle mae pob Aelod wedi cael 21 diwrnod clir o rybudd ymlaen llaw [neu fel
[diwygiedig] o'r newid a gynigiwyd a dyddiad, amser a lleoliad y Cyfarfod Cyffredinol
ac eithrio Rheolau 7, 36 a 37 na cheidwad eu newid.
Ni ellir galw Cyfarfod Cyffredinol a fydd yn ystyried Rheol newydd neu un sydd wedi'i newid gyda llai na
Hysbysiad 21 diwrnod fel y'i disgrifir yn Rheol 9, ond rhaid ei alw gyda'r hysbysiad llawn o ugain un diwrnod.
[neu fel y'i diwygiwyd]
TODDIANNIAD
37. Yn achos diddymu neu ddiddymiad EB, ar ôl talu ei holl ddyledion a
Ar ôl talu'r rhwymedigaethau, rhoddir neu drosglwyddir yr asedau sy'n weddill i ryw sefydliad dielw arall.
sefydliad a ddewisir gan yr Aelodau ac sydd â gwrthrychau tebyg i wrthrychau EB.
Derbyniwyd y Cyfansoddiad hwn yng Nghyfarfod Cyffredinol Blynyddol dyddiedig 18 Mai 2011, diwygiwyd ef yn
y Cyfarfod Cyffredinol ar 21 Mai 2015 ac eto yng Nghyfarfod Cyffredinol Blynyddol ar y 17eg
Medi 2024.
EB Cyfansoddiad V1.1 Medi 24 Terfynol 7/7